AB’nin çocukların çevrimiçi korunmasına yönelik tartışmalı düzenlemesi: Zorunlu tarama uygulaması yok.

Avrupa Birliği üyesi ülkeler, çocukların çevrimiçi cinsel istismardan korunması adına, teknoloji şirketlerine doğrudan içerik tarama ve kaldırma zorunluluğu getirmeyen bir uzlaşmaya vardı. Reuters’ın haberine göre, bu durum özellikle Google ve Meta gibi ABD merkezli büyük teknoloji firmaları için önemli bir avantaj sağlıyor.

2023 yılında Avrupa Parlamentosu’nun önerdiği yasada, mesajlaşma hizmetleri, uygulama mağazaları ve internet servis sağlayıcılarının çocuk cinsel istismarı materyallerini (CSAM) tespit edip kaldırmaları zorunlu hale getirilmek istenmişti; ancak mevcut Avrupa Konseyi taslağı böyle bir yükümlülük getirmiyor. Bunun yerine platformların kendi hizmetlerine ilişkin risk değerlendirmeleri yapması ve gerekli gördükleri önleyici tedbirleri almaları bekleniyor.

Ulusal Denetim Mekanizmaları Faaliyete Geçecek

Yeni düzenleme çerçevesinde, uygulamaların denetimi AB düzeyinde merkezi bir şekilde gerçekleştirilmeyecek. Her üye devlet, şirketlerin gerçekleştirdiği risk değerlendirmelerini incelemek ve alınan önlemlerin yeterliliğini denetlemekle sorumlu ulusal otoriteler oluşturacak. Avrupa Konseyi’nden yapılan açıklamada, “Üye ülkeler, hizmet sağlayıcılardan risk azaltıcı önlemleri uygulamalarını talep etme yetkisine sahip olacak ve uyulmaması durumunda para cezası uygulanabileceği” belirtildi.

Ayrıca, mesajlaşma uygulamalarında uçtan uca şifrelenmiş içeriklerin taranması gibi tartışmalı uygulamalar yeni yasa taslağında yer almıyor. Geçmişte gündeme gelen bu önerinin taslaktan çıkarılması, kullanıcı gizliliği savunucuları tarafından olumlu karşılanırken, bazı milletvekilleri için yetersiz bulundu. Çek Cumhuriyeti milletvekili Markéta Gregorová, alınan pozisyonu eleştirerek, “Bu, gizliliğe önem veren herkes için büyük bir hayal kırıklığı,” dedi. Gregorová, Danimarka’nın başkanlığındaki müzakereler sonucunda oluşturulan metnin, ilk bakışta daha az müdahaleci görünse de, özel iletişimlerin genelleştirilmiş bir şekilde taranmasına yol açabileceği konusunda uyarıda bulundu.

Yeni yasa taslağı ayrıca, CSAM ile mücadelede Avrupa genelinde faaliyet gösterecek olan “AB Çocuk Cinsel İstismar Merkezi”nin kurulmasını da öngörüyor. Bu merkezin temel görevi, üye ülkelere yasal yükümlülüklerini yerine getirmeleri konusunda destek sağlamak ve mağdurlara yardım mekanizmaları oluşturmaktır.

Avrupa Parlamentosu, geçmişte çocukların sosyal medya platformlarına erişiminde minimum yaş sınırı belirlenmesi gerektiğini gündeme getirmişti; ancak bu konuda henüz resmi bir yasal düzenleme yapılmamıştır. Sosyal medya kullanım yaşıyla ilgili kararların ilerleyen süreçte tartışmalara konu olması bekleniyor.

Mevcut yasa taslağı henüz yürürlüğe girmedi. Avrupa Konseyi tarafından onaylanan bu metin, Avrupa Parlamentosu ile yapılacak müzakerelerin ardından nihai halini alacak. Bu süreçte veri güvenliği, çocuk koruma önlemleri ve dijital özgürlükler arasında hassas bir denge sağlanması hedefleniyor. Parlamento tarafında, daha katı önlemlerin desteklenmesi durumunda yasa metninde önemli değişiklikler yapılabileceği de gündeme gelebilir.