AB’den X’e 140 milyon dolarlık mavi tik cezası uygulandı.

Avrupa Birliği, Elon Musk’ın sahibi olduğu sosyal medya platformu X’e, Dijital Hizmetler Yasası (DSA) çerçevesinde uyguladığı ilk ceza olan 120 milyon avroluk bir yaptırım getirdi. Bu cezanın nedeni, kullanıcıları yanıltan arayüz tasarımları ve özellikle mavi tik sistemiyle ilgili sorunlar oldu. AB, bu yaptırımla çevrimiçi platformlarda yasa dışı ve zararlı içeriklerin denetimine dair daha katı bir tutum sergileme kararı aldığını göstermiş oldu.

Geçtiğimiz yıl mart ayında başlatılan kapsamlı bir soruşturma, X’in reklam şeffaflığı, araştırmacılara veri erişim yükümlülüğü ve “karanlık desenler” (kullanıcıları yanıltan aldatıcı arayüz unsurları) konularında ciddi eksiklikler taşıdığını ortaya koydu. En dikkate değer sorun, mavi tik sisteminin kullanıcılara doğrulanmış hesaplar hakkında yanıltıcı bir izlenim vermesiydi. AB Komisyonu, platformun mavi tik sunarak kullanıcı güvenini zedelediğini belirtti.

AB: X, mavi tikleri yanıltıcı şekilde kullanamaz

AB’nin dijital politikalardan sorumlu yetkilisi Henna Virkkunen, “Kullanıcıları mavi tiklerle kandırmak, reklam bilgilerini gizlemek ve araştırmacıları dışlamak, AB’de çevrimiçi ortama uygun davranışlar değildir,” açıklamasını yaptı. Virkkunen, DSA’nın kullanıcıların yanı sıra araştırmacılara potansiyel tehditleri teşhis etme konusunda gerekli araçları sağladığını ifade etti ve X’in bu sorumluluklardan kaçınarak kullanıcı haklarını ihlal ettiğini vurguladı.

Dijital Hizmetler Yasası, ihlaller durumunda şirketlere küresel gelirlerinin %6’sına kadar para cezası uygulanmasına olanak sağlıyor. Ancak X’in özel bir şirket olması ve Elon Musk’ın 2022 yılında 44 milyar dolara satın alıp, 2025’de Musk’ın yapay zeka şirketi X AI tarafından 33 milyar dolara yeniden devralınması durumunda, bu cezanın potansiyel sınırları belirsiz kalıyor.

X, kesilen cezaya itiraz edebilir. Bunun yanı sıra, mavi tik tasarımındaki aldatıcı unsurların kaldırılması için 60 iş günü içinde AB’ye gerekli önlemleri bildirmeli, diğer yükümlülüklerle ilgili düzeltmelerini ise 90 gün içinde tamamlamalıdır. Belirlenen sürelerin aşılması durumunda yeni para cezaları alınabilir.

Öte yandan, Avrupa Birliği, özellikle Elon Musk’ın platformu devralmasından bu yana X üzerindeki dezenformasyon içeriklerinin artmasından rahatsızlık duyduğunu ifade etti. 2023 yılında başlatılan soruşturma, yalnızca arayüz tasarımına odaklanmakla kalmayıp, platformun içerik denetim politikalarını ve yasa dışı içeriklere karşı duruşunu da kapsıyor. Soruşturmanın devam ettiği ve ilerleyen dönemlerde ek yaptırımların uygulanma ihtimalinin bulunduğu belirtildi.

The New York Times’ın haberine göre, ceza miktarının belirlenmesinde AB yetkilileri, X için örnek oluşturacak bir yaptırım uygulama hedefinin yanı sıra ABD ile devam eden ticaret gerilimleri nedeniyle olası siyasi tepkileri de göz önünde bulundurmuştur. Elon Musk’ın diğer teknoloji yöneticileriyle birlikte ABD Başkanı Donald Trump’a AB’nin Amerikan şirketlerine karşı baskı kurmasına müdahale çağrısında bulunduğu da iddialar arasında yer alıyor.