TikTok’un ABD ile yaptığı anlaşma, Kongre’yi ikna etmeyi başaramıyor.

TikTok, Amerika Birleşik Devletleri’nde süregelen yasak ve ulusal güvenlik tartışmalarının ardından yeni bir ortaklık modeliyle faaliyetlerine devam etme kararı aldı. Şirket, TikTok USDS Joint Venture LLC isimli yeni kuruluşun uygulamanın ABD’de erişilebilir olmasını sağlayacağını duyurdu. Bu adım, Washington’daki siyasi ve hukuki tartışmaların ortasında geldi ve sürecin sona erdiği anlamına gelmiyor.

Yeni yapılanmada, çoğunluk hissesi Amerikalı yatırımcılara aitken, Çin merkezli ByteDance sadece yüzde 19,9 pay ile azınlık konumundadır. Ortaklığın toplam değeri ise yaklaşık 14 milyar dolar olarak belirtildi. Silver Lake, Oracle ve MGX, yüzde 15 pay ile en büyük yatırımcılar arasında yer almaktadır. Dell Technologies CEO’su Michael Dell’in yatırım kolu olan Dell Family Office ise daha küçük oranlarda hissedarlara dahildir.

Yönetim kısmında da benzer bir durum söz konusu. Yedi kişilik yönetim kurulunun çoğunluğu Amerikalılardan oluşuyor. TikTok CEO’su Shou Chew, ByteDance’ı temsil eden tek üye olarak kuruldaki yerini alıyor. İçeride yapılan bilgilendirme notlarında Chew, anlaşmayı “ileri dönük bir adım” olarak tanımladı. Bu, platformun ABD’de kalıcı olma çabalarının yönetim düzeyinde bir öncelik kazandığını gösteriyor.

Ortaklığın günlük işleyişi, daha önce TikTok’un içinde görev almış iki kişi tarafından yürütülüyor. Adam Presser CEO olarak atanırken, Kim Farrell güvenlikten sorumlu yönetici olarak görev yapıyor. Bu tercih, şirketin operasyonel sürekliliği koruma arzusunu açıkça ortaya koyuyor.

Ortaklık modeli, Kongre’nin güvenlik beklentilerini karşılamaya çalışıyor

Anlaşmanın merkezinde, ABD Kongresi’nin uzun süredir gündeminde olan ulusal güvenlik ve veri egemenliği konuları yer alıyor. Yasal düzenlemeler, TikTok’un ABD operasyonlarının ByteDance ile olan olan operasyonel bağlarını koparmasını zorunlu kılıyor. Ancak ByteDance, uygulamanın algoritmasının sahibi olarak kalmaya devam ediyor. ABD’li ortaklar ise algoritmayı lisansla kullanarak sadece ABD kullanıcı verileriyle yeniden eğitiyor.

Veri güvenliğinden ise büyük ölçüde Oracle sorumlu tutuldu. TikTok, ABD’li kullanıcıların verilerinin Oracle’ın ABD içindeki bulut altyapısında saklanacağını ve bu ortamın düzenli olarak üçüncü taraf siber güvenlik denetimlerinden geçeceğini açıkladı. Algoritmanın, ABD’de hangi içeriklerin öne çıkarılacağını belirleme yetkisi ise ortaklık yönetimine bırakıldı.

Bu noktada tartışmalar hâlâ devam ediyor. Bazı Kongre üyeleri, ByteDance’ın azınlık hissedar olmasına rağmen en büyük tek paya sahip olduğunu vurguluyor. Ayrıca, algoritmanın küresel ürünlerle uyumunu ByteDance’ın yönetmeye devam ediyor olması, “operasyonel bağ” tanımının ne düzeyde karşılandığı sorusunu gündemde tutuyor.

Cumhuriyetçi ve Demokrat kanattan bazı isimler, anlaşmanın detaylarını incelemek üzere ek oturumlar talep ediyor. Özellikle algoritmanın dış etkilerden bağımsız çalışıp çalışmadığı ve Amerikan kullanıcı verilerinin Çin yasalarına dolaylı yoldan açık kalıp kalmadığı konuları öne çıkıyor. Bununla birlikte, Trump yönetimi, anlaşmanın yasal gereklilikleri karşıladığını savunuyor.

Donald Trump, anlaşmanın ardından yaptığı açıklamalarda TikTok’un ABD’de kalmasını “başarı” olarak nitelendirdi ve bu durumun hem kullanıcıları hem de Amerikan yatırımcılarını koruduğunu ifade etti. Ancak bu söylemler, Kongre’deki şüpheleri ortadan kaldırmaya yetmedi.

Kullanıcılar açısından ise belirsizlik sürüyor. İçerik üreticileri ve reklamverenler, algoritmanın nasıl evrileceğini ve öneri sistemlerinde ne tür değişiklikler olacağını yakından takip ediyor. ABD’li ortaklar, küresel TikTok deneyiminin korunacağını belirtirken, teknik geçiş sürecinin uygulama performansını nasıl etkileyeceği henüz netleşmiş değil.