Norveç, 13 yaş altındaki öğrenciler için yapay zeka kullanımını yasaklama kararı aldı.
Norveç hükümeti, ilkokul çağındaki çocukların üretken yapay zeka araçlarını kullanmasını yasaklamak için harekete geçti. Reuters’ın aktardığına göre, yeni düzenleme 2026-2027 eğitim öğretim yılında yürürlüğe girecek. Başbakan Jonas Gahr Støre, basın toplantısında yapay zeka araçlarının çocukların eğitim süreçlerinde temel öğrenme aşamalarını atlamalarına sebep olabileceğini belirtti. Hükümet, özellikle erken yaş grubundaki öğrencilerin okuma, yazma ve matematik gibi temel becerilere odaklanmalarının önemine vurgu yapıyor.
Yeni oluşturulan kurallar, birinci sınıftan yedinci sınıfa kadar olan öğrencileri kapsıyor. 6 ila 13 yaş arasındaki çocukların okul ortamında üretken yapay zeka hizmetlerini kullanmaları yasaklanacak. Norveç hükümeti, bu yaş grubundaki öğrencilerin bilgi edinme ve problem çözme becerilerini dijital araçlara bağımlı hale gelmeden geliştirmeyi amaçlıyor. Eğitim politikaları, öğrencilerin temel akademik yeterliliklerini kendileri geliştirmelerini hedefliyor.
Norveç’in bu yaklaşımı yalnızca ilkokul eğitimine yönelik değil. Yaş ilerledikçe kurallar daha esnek hale geliyor. 14 ila 16 yaş arasındaki öğrenciler, öğretmen gözetiminde üretken yapay zeka araçlarını kullanabilecek. 17 yaş ve üstündekiler için ise daha serbest bir kullanım modeli sunulacak ve yapay zeka araçlarının sorumlu bir şekilde kullanımı teşvik edilecek.
Norveç Eğitim Politikalarında Teknoloji Kullanımını Yeniden Değerlendiriyor
Üretken yapay zeka ile ilgili bu karar, Norveç’in eğitim alanındaki teknoloji kullanımına dair düzenlemelerinin yalnızca bir parçası. Ülke, 2024 yılında okullarda akıllı telefon kullanımını yasaklama kararı da almıştı. Yetkililerin sağladığı verilere göre, bu uygulamanın ardından zorbalık vakalarında düşüş sağlandı, öğrencilerin akademik başarılarında artış görüldü ve ruh sağlığı desteği için yapılan başvuru sayısında belirgin bir azalma yaşandı. Özellikle kız öğrenciler arasında bu sonuçların daha belirgin olduğu ifade ediliyor.
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Google’ın yeni yapay zekâ modeli hava tahminlerini çok daha ayrıntılı yapıyor
NVIDIA yapay zekânın en büyük platformlarından Hugging Face’i satın alıyor
MrBeast bu kez hayatta kalmak için Google Gemini’dan yardım alacak
Google, Gemini ile Gmail, Dokümanlar ve Keep’e ses ekledi
GPT-6 Astra güvenlik testinde yüzde 100 yaptı, OpenAI yeni bir eşiği aştı
Norveç hükümeti, çocukların dijital platformlarla ilişkisini sınırlandırmaya yönelik başka adımlar da üzerinde çalışıyor. Ülkede 16 yaşın altındaki çocuklar için sosyal medya yasağı gündemde. Hükümetin bu yasa tasarısını yıl sonuna kadar parlamentoya sunması bekleniyor. Bu yaklaşım, benzer düzenlemeleri gündeme taşıyan Avustralya’nın politikalarıyla paralellik gösteriyor.
Günün Öne Çıkan Fırsatları
Tümünü Gör Daralt
Ayrıca, Norveç hükümeti çocukların dijital platformlarla ilişkisini sınırlamaya yönelik başka girişimlerde de bulunuyor. Ülkede 16 yaş altındaki çocuklara yönelik sosyal medya yasağı gündemde. Hükümetin bu yasa tasarısını parlamentoya sunması bekleniyor. Bu yaklaşım, benzer düzenlemeleri gündeme getiren Avustralya’nın politikalarıyla da benzerlik gösteriyor.
Yapay zeka araçlarının çocuklar üzerindeki etkileri sadece Avrupa’da değil, Amerika Birleşik Devletleri’nde de tartışma konusu. Burada, yapay zeka tabanlı sohbet botlarının genç kullanıcılarla etkileşimini düzenleyen yeni yasalar gündemde. Senato ve Temsilciler Meclisi’nde görüşülen GUARD Act, yapay zeka şirketlerine yaş doğrulama mekanizmaları kurma yükümlülüğü getirmeyi ve belirli hizmetlerin reşit olmayan kullanıcılara sunulmasını sınırlandırmayı amaçlıyor.
Ancak, tasarının kapsamı son aylarda daraltıldı. İlk hali, yapay zeka destekli sohbet botlarının büyük bir kısmını kapsarken, şimdi “yapay zeka arkadaşları” olarak tanımlanan belirli hizmetlere odaklanacak şekilde revize edildi. Bu değişiklik, ChatGPT, Gemini veya Microsoft Copilot gibi genel amaçlı yapay zeka araçlarının düzenleme dışı kalabileceği yorumlarına neden oldu.
Eleştiriler, yasa metnindeki tanımların yeterince net olmadığı üzerine yoğunlaşıyor. Uzmanlar, şirketlerin sohbet botu özelliklerini yardımcı veya ikincil işlev olarak tanımlayarak düzenlemenin dışında kalabileceğini savunuyor. Yapay zeka destekli bir arkadaş uygulaması ile sürekli temas halinde olunan bir arama ya da asistan hizmeti arasındaki ayırt edici özelliklerin giderek belirsizleştiği de tartışmaların merkezinde. Norveç’in aldığı karar, bu küresel tartışmaların ortasında çocukların eğitim süreçlerinde yapay zekanın rolüne dair daha temkinli bir yaklaşım sergileyen örneklerden biri olarak öne çıkıyor.
